جامعه شناسی

برای دانشجویان مفاهیم اجتماعی در قرآن

سؤالات درس مفاهیم اجتماعی در قرآن

موضوع: تأخیر سن ازدواج و عوارض اجتماعی – روانی آن

 

چند نکته درباره عمل اجتماعی ازدواج و ساختی که این عمل در آن انجام می­شود:

1. مراسم ازدواج «یک مراسم گذار» از کودکی و نوجوانی به بزرگسالی است و به همین خاطر در هر جامعه­ ای فقط افراد می­توانند ازدواج کنند که ویژگیهای بزرگسال بودن را – طبق معنی فرهنگی آن نزد جامعه خاص مورد مطالعه – کسب کرده باشند و به همین دلیل وظایف خاصی بر  دوش آنها قرار می­گیرد و پاداش­هایی به آنها تعلق می­گیرد.

2. در عمل اجتماعی ازدواج بلوغ جسمی – جنسی، بلوغ عاطفی، بلوغ اقتصادی و بلوغ اجتماعی مطرح است که با ازدواج، این جنبه­ ها توسط جامعه مورد تأیید قرار گرفته و هویت اجتماعی شخصی دارای ویژگی خاصی می­شود و نقش و مقام­های تازه­ای می­یابد.

3. بلوغ جسمی – جنسی تا حدود زیادی مستقل از مسائل فرهنگی است اما از آن متأثراست حداقل در احساس این امر /**/

باسمه تعالی

 

کاهش میزان تحرُّک اجتماعی صعودی و افزایش تحرُّک اجتماعی نزولی در میان جوانان (شکاف نسلی در تحرک اجتماعی)

 

- تحرُّک اجتماعی عبارت است از جابجایی شخص در موقعیتهای اجتماعی ناهمسان (انتقال یک شخص یا یک گروه از یک پایگاه اجتماعی به پایگاه اجتماعی دیگر تحرک اجتماعی خوانده می­شود.)

- تحرک اجتماعی «بین نسلی» عبارتست از کسب موقعیت اجتماعی ناهمسان با موقعیت اجتماعی والدین توسط فرزند.

- تحرک اجتماعی صعودی عبارتست از جابجایی از موقعیت اجتماعی پایین تر به موقعیت اجتماعی بالاتر.

- تحرک اجتماعی صعودی بین نسلی عبارت است از کسب موقعیتهای اجتماعی برتر از موقعیت اجتماعی خانواده توسط فرزند.

- تحرک اجتماعی نزولی بین نسلی عبارت است از کسب موقعیت اجتماعی پایین تر از موقعیت اجتماعی خانواده توسط فرزند.

بنام خدا

توسعة فرهنگی، آموزش و حفظ محیط زیست(مورد ایران)

مقدمه و طرح موضوع

رقابت در زمینة توسعة اقتصادی، کشورهای جهان را برانگیخت تا از پیشرفت علمی و فنّی که بعد ازجنگ جهانی دوم در ملل صنعتی حاصل شد، بهره برداری بسیاری کنند، بدون اینکه در فکر حفظ محیط زیست باشند(تومه، 1380، چکیده).

امروزه تخریب محیط زیست و منابع طبیعی به عنوان یک معضل جهانی فکر برنامه ریزان و سیاست گذاران را به خود جلب نموده است، و البته روند تخریب محیط زیست و منابع طبیعی کشور ما هم از این قاعده مستثنی نیست. با توجه به این که آموزش یک سرمایه گذاری پر بازده در فرآیند توسعه به ویژه توسعة پایدار به حساب می آید و از طرفی برای ایجاد تغییر و تحول به منظور جلوگیری از تخریب محیط زیست و منابع طبیعت تجدید شونده یکی از عوامل تسریع کنندة مهم، آموزش عمومی به ویژه آموزش دانش آموزان است، لذا این امر زمانی تحقق می یابد که آموزش متناسب با میزان آگاهی و منطبق با شرایط خاص همراه با بازدهی و کارآیی معقول باشد(میردامادی و همکاران، 1386).

اگر به هر صورتی به محيط اجتماعي، فرهنگی و طبيعی آسيب وارد شود، بازتابهای اين آسيب را تمامی انسانها احساس خواهند كرد، حتی اگر چنين تصور كنيم كه اين مسأله فقط به گروه محدودی از انسانها مربوط شود(تومه، 1380: 60).

بنا بر این توسعه كامل زماني حاصل مي شود كه محيط طبيعي وفرهنگي انسان با هم مرتبط باشند و به اين ترتيب بقاي هر دو حفظ خواهد شد. و لازمه بروز چنين اتفاقي در يك جامعه وجود اخلاق زيست محيطي در تمامي اقشار يك جامعه است. اخلاق زيست محيطي رفتار ايده آل بشر نسبت به محيط زندگي خود اعم از محيط طبيعي، اجتماعي، فرهنگي و اقتصادي است و در صورتي كه افراد يك جامعه داراي چنين خصوصياتي باشند، شرايط لازم براي توسعه پايدار فراهم خواهد شد.

این نوشته که به دنبال بررسی تأثیر توسعة فرهنگی بر حفظ محیط زیست با تأکید بر عنصر آموزش، است، ابتدا اشاره ای اجمالی به تعریف مفهوم توسعة فرهنگی و محیط زیست نموده و سپس مروری بر مفروضات نظریه توسعة فرهنگی و دیدگاه زیست محیطی با گرایش جامعه شناسی، داشته و آنگاه با اشاره به بعضی تحقیقات صورت گرفته و با استفاده از داده های دست دوم به بررسی و نقد آن در ایران می پردازد.

قابل توجه دانشجویان مبانی جامعه شناسی

با توجه به کسالتی که برای بنده پیش آمده امکان تعطیلی روز شنبه 30 اردیبهشت، وجود دارد. لذا آخرین خبر را جمعه شب از این وبلاگ بدست آورید.

برنامه عميق درجامعه شناسي فرهنگی:

عناصر یک تفسیر ساختاری

 جفری الگزندر و فیلیپ اسمیت

الگزندر مهمترین مشخصه های کار خود را برنامه ی قوی یا  strong programمی داندو آن را درمقابل برنامه ضعیف یا «weak program» مي داند. و منظورش آن است كه دربرنامه ضعيف به پديده هاي يك بعدي، نگاه شده است ودر آنها به "خود مختاري فرهنگي " توجهي صورت نگرفته است. برنامه ی قوی درواقع نوعی نگاه هرمنوتیکی به فرهنگ است و قائل بودن خودمختاری ای نسبی برای آن در شکل دهی به مناسبات اجتماعی.

برای دانشجویان مبانی جامعه شناسی

تعریف مفاهیم و اصطلاحات جامعه شناسی به طور کلی :

جامعه شناسی: بررسی علمی زندگی گروهی انسان ها ورفتار اجتماعی ناشی از آن

جامعه شناسی کاربردی: جستجوی دانشی که باید آن را به شیوه های عملی به کار بست.

فرهنگ: مجموعه ی ویژگی های مکتسب اعضای یک جامعه.

فرهنگ پذیری: استقراض عناصری از یک فرهنگ بیگانه.

باسمه تعالی

تشکیل پارادایم بومی،  راه کار جبران ضعف  نظریه پردازی در علوم اجتماعی (مورد ایران)

 

مرتضی شهمیری

علوم اجتماعي از آغاز ظهور تا کنون، افق‌گشايي‌هاي گسترده‌اي در عرصه دانش انساني داشته است؛ بخش عظيمي از دستاوردهاي دنياي امروز در توسعه و پيشرفت، در اثر برنامه‌هاي حاصل از تئوري‌هاي علوم انساني، تحقق يافته است. ولي، با همه مشکل‌گشايي‌هايي اين علوم در عرصه دانش بشري، محققان علوم اجتماعي در شرق، به ويژه در جهان اسلام، به قابليت آن در تبيين پديده‌هاي اجتماعي اين سرزمين با شک و ترديد نگرسته‌اند. ترديد در مورد ظرفيت تبييني و توصيفي علوم اجتماعي در جهان اسلام، از يک طرف به تجربه استفاده از اين دانش در ميدان تحقيق و عرصه پژوهش برمي‌‌گردد، از جانب ديگر به ترديد و تشکيک‌هاي مطرح در فلسفه علم و مباحث روش‌شناسي معاصر نسبت به علوم اجتماعي ارجاع مي‌يابد؛ ظهور ديدگاه‌هاي متعدد در فلسفه علم، نشانه آشکار به نفع اين ادعا است که علوم اجتماعي، بر خلاف زعم متعارف، به لحاظ معرفت‌شناختي، از اتقان و استحکام خلل‌ ناپذير برخوردار نيست.

 

جامعه شناسی فوتبال

امروز بازی دربی در تهران برگزار شد. در نظر سنجی آن لاین حدود شش میلیون نفر شرکت کردند و میلیون ها نفر نیز بیننده این بازی بودند. در حالیکه در حدود هشتاد دقیقه از بازی، تیم آبی برنده بازی بود و قند در دل بازی کنان و کادر این تیم و نیز طرفدارانش، بجهت پنجمین پیروزی پی در پی آب می شد، در عرض ده دقیقه وضع برگشت و همه چیز به نفع تیم مقابل تمام شد. اشک ها تبدیل به خنده و خنده ها تبدیل به اشک شد. تفسیرهای کارشناسی در روزنامه ها و برنامه های رادیو و تلویزیونی و نیز محافل مردمی، مدت ها مردم را مشغول خواهد کرد. این تجربه هر روزه در گوشه کنار جهان تکرار می شود. همین دیروز بود که اتفاقی ناگوار در بازی دو تیم فوتبال در مصر اتفاق افتاد و طی آن متأسفانه حدود هزار نفر کشته و زخمی شدند. راستی چه تحولی در فرهنگ جهانی صورت گرفته است. نقش فوتبال در این تحول چیست؟ فوتبال جدای از جذابیت هایی که بخاطر گروهی بودن و مدلی از تقسیم کار در آن نهفته است، دارد، به جهت نقشی گه در فرایند جهانی شدن ایفا می کند از اهمبت ویژه ای برخوردار است و ظرفیت توجه بیشتر جامعه شناسان و محققین اجنماعی و از طرفی مسئولان و دست اندرکاران فرهنگی کشور را دارد. آیا فوتبال هر جامعه ای، نشانه ای از فرهنگ آن جامعه است. آیا فوتیال ظرفیت بازخوانی وضعیت نظم و تقسیم کار در جامعه را دارد یا نه؟   

مرتضی شهمیری